Is gember gezond? Gember wordt al duizenden jaren gebruikt in de Aziatische keuken en kent daarnaast een lange geschiedenis als traditioneel geneesmiddel. Inmiddels is er ook behoorlijk wat onderzoek gedaan naar de mogelijke gezondheidsvoordelen van gember. Zo zijn er aanwijzingen dat gember kan helpen bij bepaalde vormen van misselijkheid en wordt er onderzoek gedaan naar de effecten op onder andere pijn en de spijsvertering.

Maar hoe gezond is gember nu echt? In dit artikel kijken we naar de mogelijke gezondheidsvoordelen, voedingswaarde en manieren waarop je gember kunt gebruiken.

Waar komt gember vandaan?

Gember komt oorspronkelijk uit Zuidoost-Azië en werd daar als specerij en geneesmiddel gebruikt. In de 1^e eeuw kwam gember via handel in Mediterraanse gebieden terecht. Daarna vervolgde het kruid zijn reis naar het oude Rome, waar het na de val van het Romeinse Rijk bijna verdween. De Arabieren namen de handel over en gember werd, net als veel andere kruiden, erg kostbaar.

In de 11^e eeuw kwam gember in Europa terecht en vervolgens werden de gemberplanten in de 15^e eeuw mee aan boord genomen en kwamen ze in zowel Afrika als Caribisch gebied terecht. Ook de Engelse kolonies werden voorzien van gember. Tegenwoordig kunnen we in vrijwel elke supermarkt gember kopen. In het Westen wordt gember voornamelijk gebruikt door het eten.

Gember groeit in tropische gebieden. De bladrijke stengels van gember kunnen ongeveer een meter hoog worden. De blaadjes worden 15 tot 30 centimeter lang. Aan de stengels groeien kleine bloemetjes. Als de bladeren afsterven, kan de gember (die onder de grond groeit) geoogst worden.

Waarom is gember gezond?

Gember is een kruid dat diverse gezondheidsvoordelen biedt.

Gember kan helpen tegen misselijkheid

Gember staat misschien wel het meest bekend om het mogelijke effect op misselijkheid. En daar is inmiddels behoorlijk wat onderzoek naar gedaan. Vooral bij misselijkheid tijdens de zwangerschap zijn er aanwijzingen dat gember kan helpen om de klachten te verminderen.

Wetenschappelijke overzichtsstudies laten zien dat gember waarschijnlijk vooral effect heeft op het gevoel van misselijkheid. De resultaten rondom daadwerkelijk overgeven zijn wat minder eenduidig. Dat betekent dus niet dat een kop gemberthee iedere vorm van misselijkheid zomaar laat verdwijnen, maar het mogelijke effect van gember op misselijkheid is wel een van de beter onderzochte gezondheidsvoordelen.

Gember werkt ontstekingsremmend

Gember bevat verschillende bioactieve stoffen, waaronder gingerolen en shogaolen. Deze stoffen worden veel onderzocht vanwege hun mogelijke ontstekingsremmende eigenschappen. Dat maakt gember interessant voor onderzoek naar aandoeningen waarbij ontstekingsprocessen een rol spelen. Er is bijvoorbeeld onderzoek gedaan naar het gebruik van gember bij artrose. Sommige studies laten een vermindering van pijn zien.

Gember ondersteunt de spijsvertering

Ook de mogelijke invloed van gember op de spijsvertering wordt onderzocht. Zo zijn er studies waarin gember ervoor zorgde dat de maag na een maaltijd sneller werd geleegd. Dat is interessant, omdat een vertraagde maaglediging een rol kan spelen bij bepaalde spijsverteringsklachten.

Gember kan pijn verminderen

Ook bij menstruatiepijn is gember onderzocht. Een recente systematische review en meta-analyse waarin meerdere onderzoeken werden samengevoegd, laat zien dat gember mogelijk kan helpen om menstruatiepijn te verminderen.

De voedingswaarde van gember

Gember bevat maar weinig calorieën; 80 calorieën per 100 gram gember. Verder bevat gember vitamine C, vitamine B6, vitamine B3 en foliumzuur. De grootste hoeveelheden mineralen in gember zijn kalium, magnesium, koper en mangaan.

Verse gember vs. gemberpoeder: wat werkt beter?

Verse gember of gemberpoeder: welke kun je nu het beste gebruiken? Het korte antwoord is dat beide prima in een gezond en gevarieerd voedingspatroon passen. Welke vorm je kiest, hangt vooral af van waarvoor je de gember wilt gebruiken.

Verse gember bevat van nature verschillende bioactieve stoffen, waaronder gingerolen. Door gember te drogen en te verhitten verandert een deel van deze gingerolen in andere stoffen, waaronder shogaolen. Hierdoor verschilt de samenstelling van verse gember en gedroogd gemberpoeder enigszins.

Dat betekent alleen niet dat de ene vorm automatisch gezonder is dan de andere. Verse gember is bijvoorbeeld heerlijk in thee, soepen, curry’s en wokgerechten. Gemberpoeder is juist makkelijk door yoghurt, havermout, smoothies of baksels te mengen en is een stuk geconcentreerder. Je hebt er daardoor meestal minder van nodig.

Wil je gewoon wat vaker gember gebruiken? Kies dan vooral de vorm die het beste bij je gerecht en smaak past. Zowel verse gember als gemberpoeder kan een makkelijke manier zijn om gember aan je dagelijkse voedingspatroon toe te voegen.

Helpt gember bij afvallen?

Gember wordt ook regelmatig genoemd als voedingsmiddel dat zou kunnen helpen bij afvallen. Maar kun je daadwerkelijk gewicht verliezen door simpelweg wat vaker gember te eten of drinken? Zo eenvoudig ligt het helaas niet.

Een systematische review en meta-analyse uit 2024 bekeek 27 gerandomiseerde onderzoeken met in totaal meer dan 1.300 deelnemers. Daaruit kwamen gunstige veranderingen naar voren in onder andere lichaamsgewicht, BMI en middelomtrek bij mensen die gember gebruikten.

Wil je afvallen? Dan blijven je volledige voedingspatroon, beweging en leefstijl het belangrijkst. Gember kan daar natuurlijk prima onderdeel van zijn. Het bevat weinig calorieën en geeft met zijn pittige smaak bijvoorbeeld gemakkelijk extra smaak aan thee, smoothies en gerechten.

Hoe kun je zelf vaker gember gebruiken?

Wil je wat vaker gember gebruiken? Gelukkig hoef je daar helemaal geen ingewikkelde recepten voor te bedenken. Verse gember kun je raspen door een curry, soep of wokgerecht, maar je kunt er natuurlijk ook een lekkere kop gemberthee van maken. Gemberpoeder is juist makkelijk om door een smoothie, havermout of baksel te mengen. Wil je jouw groente/ of visgerechten een Oosterse smaak geven? Dan kan je zeker eens gembersiroop proberen!

Kies vooral een vorm die bij jou past en die je ook daadwerkelijk lekker vindt. Want uiteindelijk is gember vooral een ontzettend veelzijdige smaakmaker!

Bronnen:

Tiani et al. (2024), The Use of Ginger Bioactive Compounds in Pregnancy: An Evidence Scan and Umbrella Review of Existing Meta-Analyses, Geraadpleegd van https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/39343171/

Nikkhah Bodagh, Maleki & Hekmatdoost, Ginger in gastrointestinal disorders: A systematic review of clinical trials, Geraadpleegd van https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/30680163/

Antioxidant and anti-inflammatory effects of ginger supplementation in adults: a GRADE-assessed systematic review and dose-response meta-analysis of randomised controlled trials (2025), geraadpleegd van https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/41123858/

Moshfeghinia et al. (2024), Ginger for Pain Management in Primary Dysmenorrhea: A Systematic Review and Meta-Analysis, geraadpleegd van https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38770631/

Rafieipour et al. (2024), Ginger intervention on body weight and body composition in adults: a GRADE-assessed systematic review and dose-response meta-analysis of 27 randomized controlled trials, geraadpleegd van https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/38261398/

Origin and Narrative History of Ginger, Traditional en Current Uses. Geraadpleegd op 11 mei 2016, van http://www.mdidea.com/products/new/new02103.html